หนังสือปกเดียวกัน80 พรรษา แม่ฟ้าหลวง หนังสือเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี

หนังสือเฉลิมพระเกียรติสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีหรือที่ผู้คนเรียกกันด้วยความรักว่า “สมเด็จย่า” เนื่องในโอกาสทรงเจริญพระชนมพรรษา 80 พรรษา โดย ท่านผู้หญิงสมโรจน์ สวัสดิกุล ณ อยุธยา เล่มนี้พาเราย้อนไปทำความรู้จักพระมหากรุณาธิคุณที่ทรงมีต่อพสกนิกรและประเทศชาติอย่างกว้างขวาง ตั้งแต่การเป็นพระราชมารดาของพระมหากษัตริย์ไทยถึงสองพระองค์ คือสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวอนันทมหิดล รัชกาลที่ 8 และพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดช รัชกาลที่ 9 ก่อนจะทรงเป็น “สมเด็จย่า” และ “สมเด็จทวด” ของพระราชนัดดาและพระราชปนัดดาหลายพระองค์ แต่ตลอดพระชนม์ชีพก็ยังทรงมีพระอุตสาหวิริยะสูงในการทรงงานเพื่อประโยชน์สุขของปวงชนทุกหมู่เหล่า

เรื่องราวในเล่มเปิดให้เห็นบทบาทด้านการบริหารราชการแผ่นดิน ในช่วงที่พระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวภูมิพลอดุลยเดชและสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ เสด็จพระราชดำเนินเยือนยุโรปและสหรัฐอเมริกา ทรงได้รับพระราชภาระเป็นผู้สำเร็จราชการแทนพระองค์ตลอดเกือบ 7 เดือน ทรงปฏิบัติพระราชกิจต่างพระเนตรพระกรรณอย่างเรียบร้อยบริบูรณ์ เข้าร่วมประชุมกับคณะองคมนตรีเป็นประจำมิได้ขาด และทรงลงพระนามาภิไธยในกฎหมายและประกาศสำคัญหลายฉบับ ทั้งพระราชบัญญัติเครื่องราชอิสริยาภรณ์อันมีศักดิ์รามาธิบดี พระราชบัญญัติเรื่องการค้าประเวณี พระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า ตลอดจนประกาศเรื่องแผนพัฒนาเศรษฐกิจแห่งชาติและแผนการศึกษาแห่งชาติ อีกทั้งยังเสด็จออกรับเอกอัครราชทูตต่างประเทศที่ขอเข้าเฝ้าถวายพระราชสาส์นตราตั้ง นับเป็นผู้สำเร็จราชการแผ่นดินที่เป็นสตรีพระองค์ที่ 3 ต่อจากสมเด็จพระศรีพัชรินทราบรมราชินีนาถในรัชกาลที่ 5 และสมเด็จพระนางเจ้าสิริกิติ์ พระบรมราชินีนาถ

อีกด้านที่เล่มนี้ให้ความสำคัญคือพระกรณียกิจด้านการแพทย์และสาธารณสุข เริ่มจากเมื่อเสด็จไปประทับแรม ณ พระตำหนักภูพิงค์ราชนิเวศน์ จังหวัดเชียงใหม่ ทรงพระดำเนินไปตามป่าเขาและแวะเยี่ยมเยียนชาวบ้านในหมู่บ้านละแวกนั้น ทำให้ได้พบเห็นชีวิตของราษฎรในถิ่นห่างไกล ทุกครั้งที่เสด็จเยี่ยมประชาชน ทรงโปรดเกล้าฯ ให้แพทย์หลวงที่ตามเสด็จช่วยรักษาพยาบาลผู้ป่วย และจะเสด็จไปทอดพระเนตรการปฏิบัติงานด้วยพระองค์เอง แต่ด้วยเวลาที่ทรงใช้ในแต่ละแห่งราว 3-4 ชั่วโมงกับแพทย์เพียงหนึ่งหรือสองท่าน ไม่อาจรักษาผู้ป่วยนับร้อยได้ทัน ทรงจึงมีพระราชดำริจัดตั้งหน่วยแพทย์อาสาในพระองค์ขึ้น โดยทดลองจัดตั้งก่อนในปี พ.ศ. 2511 และเมื่อปรากฏว่าประสบความสำเร็จในระดับหนึ่ง ปีถัดมาจึงทรงมีพระราชปรารภถึงแนวพระราชดำริในการจัดตั้งหน่วยแพทย์ พยาบาล และเภสัชกรเข้ามาเป็นอาสาสมัครของหน่วยแพทย์เคลื่อนที่

สำหรับใครที่สนใจเรื่องราวของบุคคลสำคัญในประวัติศาสตร์ไทย และอยากทำความเข้าใจพระจริยวัตรและพระกรณียกิจของสมเด็จย่าผ่านเรื่องราวที่เรียบเรียงไว้อย่างตั้งใจ เล่มนี้น่าจะเป็นอีกทางหนึ่งที่ช่วยให้เราเข้าใกล้พระองค์ท่านมากขึ้น ลองหยิบขึ้นมาอ่านแล้วค่อย ๆ ทำความรู้จักไปด้วยกันนะ