แผ่นดินสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ ก่อนกรุงแตกครั้งแรก

หนังสือเล่มนี้พาผู้อ่านย้อนกลับไปสำรวจแผ่นดินสมัยสมเด็จพระมหาจักรพรรดิ กษัตริย์ผู้ครองกรุงศรีอยุธยาก่อนเหตุการณ์สำคัญที่นำไปสู่การเสียกรุงครั้งแรก เนื้อหาตั้งคำถามตรง ๆ ว่าพระองค์เป็นกษัตริย์ที่อ่อนแอจริงหรือไม่ และการที่นักประวัติศาสตร์ไทยบางส่วนมองว่าพระองค์เป็นสาเหตุใหญ่ที่ทำให้กรุงศรีอยุธยาพินาศนั้นยุติธรรมต่อพระองค์เพียงใด

เรื่องราวเริ่มจากภูมิหลังของพระองค์เมื่อยังทรงพระนามว่าพระเฑียรราชา ความสัมพันธ์กับสมเด็จพระศรีสุริโยทัย พระราชโอรสธิดา ตลอดจนเส้นทางขึ้นครองราชย์หลังการกำจัดขุนวรวงศ์ธิราชและท้าวศรีสุดาจันทร์ ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่บ้านเมืองเต็มไปด้วยความวุ่นวายและการช่วงชิงอำนาจภายในราชสำนัก

เนื้อหายังเล่าถึงศึกสงครามหลายครั้งในรัชสมัยของพระองค์ รวมถึงสงครามช้างเผือกที่ต้องเผชิญกับพระเจ้าบุเรงนอง และการที่กรุงศรีอยุธยาสามารถรักษาความเป็นเอกราชไว้ได้ ไม่ตกเป็นเมืองขึ้นของพม่าในสมัยนั้น ท่ามกลางบุคคลในประวัติศาสตร์จำนวนมากที่เข้ามาเกี่ยวข้อง ทั้งท้าวศรีสุดาจันทร์ พระนางเจ้าสุริโยทัย กบฏพระศรีศิลป์ สุลต่านปัตตานี พระเจ้าไชยเชษฐาธิราช พระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ และพระนางเมืองแปร

นอกจากมิติการเมืองและการศึกแล้ว หนังสือยังวิเคราะห์โรคร้ายที่เกิดขึ้นในอดีตซึ่งการแพทย์ปัจจุบันยังเข้าไม่ถึง พร้อมทั้งช่วยปูพื้นประวัติศาสตร์ก่อนการเสียกรุงให้ผู้อ่านเห็นภาพบริบทรอบด้าน สารบัญของเล่มยังรวมบทความเกี่ยวกับพระแก้วฟ้า สมเด็จพระมหาจักรพรรดิ พระมหินทราธิราช เสภาขุนช้างขุนแผนกับข้อเท็จจริงในพงศาวดาร และความเหี้ยมโหดของพระเจ้าตะเบ็งชเวตี้ ซึ่งชวนให้เห็นว่าประวัติศาสตร์ช่วงนี้น่าสนใจกว่าที่คิด

ถ้าคุณอยากทำความเข้าใจว่าทำไมแผ่นดินของสมเด็จพระมหาจักรพรรดิจึงถูกจดจำในฐานะช่วงเวลาที่สั่นคลอนที่สุดช่วงหนึ่งของอยุธยา ลองเปิดหนังสือเล่มนี้แล้วค่อย ๆ ติดตามว่าพระองค์และผู้คนรอบข้างรับมือกับความกดดันทั้งจากศัตรูภายนอกและความขัดแย้งภายในอย่างไร