ภาพจิตรกรรมฝีพระหัตถ์รัชกาลที่ 9

หนังสือเล่มนี้เป็นงานที่ปัญญา วิจินธนสาร และเกวลี แพ่งต่าย ศึกษาและรวบรวมขึ้น เพื่อพาเรามาทำความรู้จักกับงานจิตรกรรมฝีพระหัตถ์ในพระบาทสมเด็จพระเจ้าอยู่หัวรัชกาลที่ 9 ซึ่งเป็นด้านหนึ่งของพระอัจฉริยภาพที่หลายคนอาจยังไม่เคยสัมผัสอย่างใกล้ชิด

จุดเริ่มต้นของความสนใจด้านศิลปะนั้นมีมาตั้งแต่ทรงพระเยาว์ เคยมีการวาดภาพแบบฝึกหัดเรื่องเส้นและรูปทรงขณะทรงศึกษาที่สวิตเซอร์แลนด์ จึงไม่น่าแปลกใจที่เมื่อเติบโตขึ้น งานจิตรกรรมฝีพระหัตถ์จะค่อย ๆ พัฒนาเป็นภาษาภาพที่มีเอกลักษณ์ของตัวเอง

ลักษณะเด่นของงานชุดนี้อยู่ที่ความเป็นนามธรรมและกึ่งนามธรรม พระองค์ทรงตัดทอนและเพิ่มเติมรูปทรงจากสิ่งที่ทรงเห็นตามพระราชดำริ ไม่ได้มุ่งถ่ายทอดสิ่งที่พบเห็นอย่างตรงไปตรงมา ตัวอย่างที่มักถูกพูดถึงคือภาพชุด "ดิน น้ำ ลม ไฟ" ซึ่งแสดงออกผ่านเส้นฝีแปรงที่เคลื่อนไหว ถ่ายทอดธาตุทั้งสี่ออกมาเป็นจังหวะของเส้นและสี

ในเชิงทัศนธาตุ งานเหล่านี้ใช้เส้นโค้งที่ให้ความรู้สึกเคลื่อนไหวอย่างอิสระ ใช้สีและน้ำหนักที่สดใส มีฝีแปรงที่รุนแรงฉับพลัน สอดคล้องกับแนวทาง Expressionism และมีการจัดองค์ประกอบด้วยคู่สีวรรณะร้อน–เย็น ซึ่งทำให้ภาพแต่ละภาพมีพลังและจังหวะในตัวเอง นอกเหนือจากงานจิตรกรรมแล้ว ยังมีเรื่องราวของพระอัจฉริยภาพด้านศิลปะภาพถ่ายและภาพยนตร์ฝีพระหัตถ์ให้ได้ทำความรู้จักกันด้วย

สำหรับใครที่สนใจงานศิลปะหรืออยากเข้าใจมุมหนึ่งของพระอัจฉริยภาพที่ถ่ายทอดออกมาเป็นเส้น สี และรูปทรง ลองเปิดหนังสือเล่มนี้แล้วค่อย ๆ ไล่ตามภาพไปทีละภาพ อาจเป็นอีกมุมหนึ่งที่ทำให้เรามองงานศิลปะของรัชกาลที่ 9 ต่างไปจากเดิมก็ได้