Family medicine HANDBOOK คู่มือหมอครอบครัว

คู่มือหมอครอบครัว ฉบับสมบูรณ์ (Family Medicine Handbook) โดย สายพิณ หัตถีรัตน์ และคณะ เล่มนี้เป็นหนังสือที่พาผู้อ่านเข้าไปทำความรู้จักกับบทบาทของแพทย์เวชศาสตร์ครอบครัวอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่แนวคิดพื้นฐานของความเป็นหมอครอบครัว ไปจนถึงทักษะที่ต้องใช้จริงในการดูแลผู้ป่วยและคนในครอบครัว

จุดเด่นของเล่มนี้คือการมองผู้ป่วยแบบองค์รวม ไม่ได้ดูแค่ตัวโรค แต่คำนึงถึงครอบครัว กรรมพันธุ์ บ้าน และสิ่งแวดล้อมของผู้ป่วยไปพร้อมกัน เนื้อหาว่าด้วยทักษะการสื่อสารกับผู้ป่วยและครอบครัว การดูแลโดยให้ผู้ป่วยเป็นศูนย์กลาง (Patient-centred care) และเครื่องมือที่ใช้บ่อยในเวชปฏิบัติอย่างแผนภูมิครอบครัวหรือเจโนแกรม ผังครอบครัวตามกาลเวลา แนวคิดวงจรชีวิตครอบครัว ระบบครอบครัว และภาพครอบครัวในตัวผู้ป่วย รวมถึงการประยุกต์ใช้ระบบครอบครัวในบริบทการรักษาจริง

นอกจากมุมมองเชิงแนวคิดแล้ว หนังสือยังลงลึกในสถานการณ์ทางคลินิกที่หมอครอบครัวต้องเจอ อาทิ การเยี่ยมบ้านหลายรูปแบบ ทั้งทักษะทางคลินิก การเยี่ยมบ้านของผู้ป่วยโรคเรื้อรัง ผู้ป่วยมะเร็งระยะสุดท้าย การเยี่ยมบ้านในเขตเมือง การดูแลผู้ป่วยเบาหวานแบบเวชศาสตร์ครอบครัว การตรวจสุขภาพเป็นระยะ การดูแลผู้ป่วยระยะท้ายแบบประคับประคอง ความเจ็บป่วยที่ตรวจไม่พบโรค วัณโรคดื้อยากับอาการเจ็บคอเรื้อรัง

ยังมีประเด็นด้านความสัมพันธ์และสุขภาพครอบครัว ทั้งการประเมินสุขภาพคู่ครอง พัฒนาการของคู่ครอง ความรุนแรงในครอบครัวและระหว่างคู่ครอง การคัดกรองปัญหาสุขภาพทางเพศ ตลอดจนประเด็นร่วมสมัยอย่างแพทย์เวชศาสตร์ครอบครัวกับ Genomic medicine และการแจ้งข่าวร้าย ซึ่งเป็นทักษะละเอียดอ่อนที่คนทำงานด้านสุขภาพต้องฝึกฝน

อีกทั้งเล่มยังชี้ให้เห็นความสำคัญของการดูแลด้วยทีมสหวิชาชีพ และเชื่อมโยงไปถึงมุมมองต่อระบบสาธารณสุขไทยว่าจำเป็นต้องมีหมอครอบครัวมากพอที่จะเป็นฐานของระบบบริการสุขภาพ ถ้าคุณสนใจว่าหมอครอบครัวคิดและทำงานกับครอบครัวของผู้ป่วยอย่างไร หรืออยากสำรวจแนวคิดเรื่องความสัมพันธ์ระหว่างความเจ็บป่วยกับคนรอบตัว ลองเปิดเล่มนี้แล้วค่อย ๆ ไล่ตามแต่ละบทดูนะคะ