หนังสือปกเดียวกันกรณีปราสาทพระวิหาร จากมรดกอาณานิคมสู่มรดกโลก

ปราสาทพระวิหารไม่ได้เป็นเพียงโบราณสถานบนยอดเขาพนมดงรัก แต่เป็นจุดที่ประวัติศาสตร์อาณานิคม เส้นเขตแดน และการเมืองภายในของไทยกับกัมพูชามาบรรจบกันมาตลอดกว่าครึ่งศตวรรษ หนังสือเล่มนี้ชวนทำความเข้าใจที่ไปที่มาของข้อพิพาท ตั้งแต่การเข้ามาสู่การรับรู้ของชนชั้นปกครองไทยในสมัยรัชกาลที่ 5 การทำสนธิสัญญากับฝรั่งเศสในปี พ.ศ. 2447 และฉบับปี พ.ศ. 2450 ตลอดจนแผนที่มาตราส่วน 1:200,000 ที่ฝรั่งเศสจัดทำขึ้นฝ่ายเดียวและกลายเป็นที่มาของปัญหาแนวเขตแดน ซึ่งส่งผลให้ปราสาทพระวิหารถูกขีดเส้นให้อยู่ฝั่งกัมพูชา

จากนั้นเรื่องราวเดินหน้าสู่เวทีระหว่างประเทศ เมื่อกัมพูชานำกรณีขึ้นสู่ศาลยุติธรรมระหว่างประเทศในปี พ.ศ. 2502 และคำพิพากษาเมื่อวันที่ 15 มิถุนายน พ.ศ. 2505 ที่ตัดสินให้ปราสาทพระวิหารอยู่ในอธิปไตยของกัมพูชา ผู้อ่านจะได้เห็นผลสะเทือนของคำตัดสินที่มีต่อสังคมไทย ทั้งการประท้วงของนักเรียนนักศึกษา เหตุการณ์ 14 ตุลาคม 2516 และการเมืองไทยในเวลาต่อมา รวมถึงช่วงเวลาของการขึ้นทะเบียนปราสาทพระวิหารเป็นมรดกโลกในปี พ.ศ. 2551 การคัดค้านของไทย และการชุมนุมบริเวณชายแดน

หนังสือยังพาไปมองข้อพิพาทในแง่มุมที่กว้างกว่าเขตแดน ทั้งภาพลักษณ์ของชาวกัมพูชาในสายตาคนไทย บทเรียนที่ได้จากกรณีพิพาท และข้อเสนอแนวทางแก้ไขปัญหาร่วมกัน ก่อนปิดท้ายด้วยคำพิพากษาของศาลโลกพร้อมคำอธิบาย และบทกลอนกับเพลงประกอบที่ช่วยให้เรื่องราวทางกฎหมายและการเมืองมีมิติทางความรู้สึกเข้ามาเกี่ยวข้อง

ถ้าคุณสนใจว่าคำพิพากษาหนึ่งฉบับส่งผลถึงการเมืองและความรู้สึกร่วมของผู้คนได้อย่างไร ปราสาทหินบนผาเป้ยตาดีแห่งนี้ก็มีเรื่องให้ติดตามต่ออีกยาว และหนังสือเล่มนี้อาจเป็นจุดเริ่มต้นที่ดีให้คุณลองทำความเข้าใจเสียใหม่