หนังสือปกเดียวกันBLACK DEATH โรคห่า กาฬโรค ยุคพระเจ้าอู่ทอง

หนังสือเล่มนี้พาเราย้อนไปสำรวจความเชื่อมโยงระหว่างภัยโรคระบาดกับตำนานการกำเนิดกรุงศรีอยุธยา ผ่านเรื่องเล่าของชาวเมืองที่ถูกบันทึกไว้ในพงศาวดารกรุงศรีอยุธยาฉบับวัน วลิต พ่อค้าชาวฮอลันดาเมื่อราว พ.ศ. 2182 เนื้อหาชวนตั้งคำถามว่าเหตุใดผู้คนจึงผูกเรื่องการสร้างบ้านแปงเมืองเข้ากับการปราบโรคห่าระบาดครั้งใหญ่ ซึ่งเชื่อกันว่าเคยคร่าชีวิตผู้คนจนเกือบสิ้นเมืองก่อนที่อยุธยาจะถือกำเนิดขึ้น

ในตำนาน พระเจ้าอู่ทองหรือท้าวอู่ทองมีที่มาจากเจ้าอู่ โอรสของจักรพรรดิจีนที่ถูกเนรเทศออกทะเล เดินทางผ่านบ้านเมืองชายทะเลหลายแห่งทั้งปัตตานี นครศรีธรรมราช กุยบุรี เพชรบุรี และบางกอก ก่อนจะมาถึงเกาะที่งดงามแต่ไร้ผู้คน ซึ่งมีเรื่องเล่าว่ามังกรหรือนาคอาศัยอยู่ในบ่อกลางเมือง เมื่อใดที่มันถูกรบกวนก็จะพ่นน้ำลายพิษออกมาจนเกิดโรคระบาด ผู้คนรอบบริเวณล้มตายเพราะกลิ่นเหม็น พระฤๅษีผู้เฝ้าเกาะบอกเล่าเงื่อนไขให้ท้าวอู่ทองปฏิบัติทั้งการยิงธนูให้ลูกธนูกลับเข้ากระบอก ชโลมกายด้วยมูลโค และเป่าเขาสัตว์ทุกวัน ทว่าเมื่อถึงคราวจริง พระองค์กลับเลือกใช้ข้าวผสมน้ำมันขี้ผึ้งและเคี้ยวหมากพลูแทน จนในที่สุดก็โยนพระฤๅษีลงสระและถมสระนั้นเสีย มังกรจึงไม่ปรากฏตัวอีกและแผ่นดินก็พ้นจากโรคระบาด จากนั้นจึงบูรณะเมืองขึ้นในวันขึ้นห้าค่ำเดือนสี่ปีขาลและขนานนามว่า อยุธยา

สาระสำคัญของเรื่องจึงไม่ได้อยู่แค่การปราบสัตว์ร้าย แต่สะท้อนวิธีที่คนโบราณอธิบายภัยพิบัติและการเริ่มต้นใหม่ของบ้านเมืองผ่านสัญลักษณ์ ทั้งน้ำลายพิษ เงื่อนไขพิธีกรรม และการเสียสละ หนังสือเล่มนี้จึงน่าสนใจสำหรับผู้อ่านที่อยากทำความเข้าใจว่าความเชื่อ ตำนาน และประวัติศาสตร์ยุคต้นอยุธยาถักทอเข้าหากันอย่างไร หากคุณสงสัยว่าเรื่องเล่าเหล่านี้บอกอะไรเกี่ยวกับผู้คนในอดีต ลองเปิดอ่านและค่อย ๆ ขบคิดตามได้เลย