กล้วยไม้จากซานฟรานฯ - ถ่ายเถา สุจริตกุล (พิมพ์ครั้งแรก)

“กล้วยไม้จากซานฟรานฯ” เป็นหนังสือรวมเรื่องสั้นของถ่ายเถา สุจริตกุล โดยมีชื่อรองว่า “เรื่องดึกดำบรรพ์ที่ไม่ได้อิงนิยาย” ซึ่งช่วยบอกใบ้ถึงท่าทีในการเล่าเรื่องว่าไม่ได้ตั้งใจจะแตะต้องจินตนาการแบบนิยายเต็มตัว หากแต่หยิบเอาวัตถุดิบจากชีวิตจริงมาตีความใหม่ในรูปแบบเรื่องสั้น ภาพประกอบในเล่มวาดโดยพันธุ์ศักดิ์ จักกะพาก จึงเป็นหนังสือที่ทำงานร่วมกันระหว่างตัวบทกับภาพในบรรยากาศที่ชวนนึกถึงงานวรรณกรรมมากกว่างานบันเทิงเบาสมอง

ในทางการจัดหมู่ ห้องสมุดบางแห่งจัดหนังสือเล่มนี้ไว้ในกลุ่มเรื่องสั้น ขณะที่บางแห่งจัดเป็น essays ซึ่งสะท้อนลักษณะกึ่งกลางระหว่างบันเทิงคดีกับข้อเขียนเชิงความคิด ชื่อเรื่องที่อ้างถึงซานฟรานซิสโกบ่งชี้ว่าพื้นที่ของเรื่องไม่ได้จำกัดอยู่แค่เมืองไทย การเดินทางข้ามแดนจึงน่าจะเป็นฉากหลังที่หล่อเลี้ยงอารมณ์และมุมมองของตัวละคร แม้จะยังไม่มีข้อมูลยืนยันว่ามีเรื่องราวทั้งหมดกี่เรื่องหรือแต่ละเรื่องว่าด้วยอะไร

จุดที่น่าสนใจคือชื่อรองอย่าง “เรื่องดึกดำบรรพ์” ซึ่งชวนให้คิดถึงสิ่งที่อยู่ลึกและเก่าแก่ในตัวคน ไม่ว่าจะเป็นความจำ ความผูกพัน หรือแรง impulses ที่ยังไม่ถูกขัดเกลาโดยสังคม ขณะเดียวกันวลี “ไม่ได้อิงนิยาย” ก็เหมือนเป็นคำเตือนเบา ๆ ว่าผู้อ่านอาจไม่ได้พบกับโครงเรื่องแบบจัดฉากครบสูตร แต่จะได้พบกับชิ้นส่วนชีวิตที่ถูกเล่าอย่างตรงไปตรงมาและอาจทิ้งคำถามค้างไว้มากกว่าคำตอบ

ด้วยการจัดวางแบบเรื่องสั้นผสมความเรียง หนังสือเล่มนี้จึงน่าจะเหมาะกับคนอ่านที่ชอบวรรณกรรมแนวดราม่าชีวิต ซึ่งไม่ต้องการข้อสรุปสำเร็จรูป แต่ยินดีนั่งอยู่ในความไม่ชัดเจนของอารมณ์มนุษย์ ภาพประกอบยังเป็นอีกชั้นที่ชวนให้จินตนาการโล่งขึ้น เพราะบางครั้งสิ่งที่ภาพพูดอาจมากกว่าที่ข้อความบรรยาย

ถ้าคุณสนใจงานที่เปิดพื้นที่ให้ความเงียบและความขัดแย้งภายในใจได้พูดออกมา ลองปล่อยให้ “กล้วยไม้จากซานฟรานฯ” พาคุณเข้าไปในเรื่องดึกดำบรรพ์ที่ผู้เขียนไม่ได้ตั้งใจจะอิงนิยาย อาจมีบางบทที่ทำให้คุณนึกถึงอะไรบางอย่างในตัวเองที่ยังไม่เคยถูกเล่าออกมา