มิจฉาทิฏฐิ

หนังสือ "มิจฉาทิฏฐิ" เป็นธรรมเทศนาของหลวงปู่ปราโมทย์ ปาโมชฺโช ที่ชวนให้เรากลับมาทบทวนว่าการปฏิบัติธรรมที่ถูกทางควรเป็นอย่างไร ท่านเริ่มด้วยหลักที่ย้ำตั้งแต่ต้นว่า ของฟรีไม่มี ทุกอย่างอยู่ภายใต้กฎแห่งกรรม และผลดีต้องมาจากการลงมือทำด้วยตัวเอง ท่านเตือนว่าการปฏิบัติที่มุ่งหาความสุขหรือความสงบ หรือการปล่อยใจให้เคลิ้มไปกับถ้อยคำที่ฟังสบาย โดยไม่เจริญสติ ยังไม่ใช่ทางที่ถูกต้อง เพราะความสุขและความสงบเป็นผลพลอยได้ที่ตามมาหลังจากปฏิบัติได้ถูกต้องแล้ว สิ่งที่ท่านให้ความสำคัญคือการรู้สึกตัวและไม่ทิ้งความรู้สึกตัวนั้นไป

ในเนื้อหาส่วนที่ว่าด้วยปัญญา ท่านแยกปัญญาออกเป็นสามระดับ ได้แก่ ปัญญาจากการฟังและการอ่าน ปัญญาจากการคิดค้น และปัญญาจากการเจริญภาวนาซึ่งเป็นปัญญาที่ทำให้จิตบริสุทธิ์และหลุดพ้น ท่านชี้ว่าสมาธิที่ถูกต้องเป็นเหตุใกล้ให้เกิดปัญญา และสมาธิที่ท่านหมายถึงไม่ได้แปลว่าความสงบเพียงอย่างเดียว แต่คือความตั้งมั่นของจิตที่รู้อารมณ์โดยไม่ไหลตามไป หนังสือยังกล่าวถึงว่านักปฏิบัติจำนวนมากอาจฝึกสมาธิแบบผิดโดยไม่รู้ตัว

ส่วนการเจริญวิปัสสนา ท่านเปรียบเหมือนการทำวิจัยภาคสนาม คือต้องเข้าไปดูกายและใจของจริง เพื่อเห็นความจริงของไตรลักษณ์ ไม่ใช่เอาแต่คิดหรือเพ่งจนตึงเกินไป ท่านอธิบายว่าลักษณะของจิตคือการรู้อารมณ์ และเมื่อจิตเผลอยินดียินร้ายเกินหน้าที่ของการรู้ การรู้ทันความเกินนั้นจะทำให้เห็นว่าจิตที่ทำงานอยู่ก็ไม่ใช่ตัวตน และเห็นว่าผู้รู้นั่นเองเป็นตัวทุกข์ ส่วนการทำสมถะท่านแนะนำให้วางใจให้สบาย ไม่บังคับจิตให้สงบ

ท่านยังอ้างคำสอนของหลวงปู่เทสก์ว่า ต้องเห็นทุกข์อย่างแจ่มชัดจึงจะข้ามวัฏฏะได้ และย้ำว่าการปฏิบัติต้องครบทั้งศีล สมาธิ และปัญญา

ถ้าคุณสนใจว่าการฝึกจิตที่แท้ควรเริ่มจากตรงไหน และอยากติดตามว่าท่านอธิบายเรื่องสติ สมาธิ และปัญญาไว้อย่างไร ลองเปิดอ่านดูนะคะ