หนังสือปกเดียวกันNew economic model กระบวนทัศน์เศรษฐกิจใหม่ กับความจำเป็นของธรรมาภิบาลและประชาธิปไตย

กระบวนทัศน์เศรษฐกิจใหม่ กับความจำเป็นของธรรมาภิบาลและประชาธิปไตย ชวนเรามองปัญหาเศรษฐกิจไทยให้ลึกกว่าความผันผวนระยะสั้น เพราะหลายเรื่องที่เห็นเป็นระยะนั้นแท้จริงคืออาการของปัญหาเชิงโครงสร้างที่ฝังรากมานาน ขณะที่การแก้ปัญหาเฉพาะหน้ามักทำให้การวางแผนระยะยาวของประเทศถูกละเลยไป

หนังสือเล่มนี้รวบรวมบทสังเคราะห์จากโครงการวิจัยเรื่อง "โมเดลใหม่ในการพัฒนาประเทศ" โดยนักวิจัยจากสถาบันวิจัยเพื่อการพัฒนาประเทศไทย (TDRI) ร่วมกับนักวิจัยภายนอกสถาบัน เพื่อเสนอแนวทางรับมือกับโจทย์เชิงโครงสร้างหลายด้าน ทั้งการพัฒนาคน การดูแลแรงงานนอกระบบ การส่งเสริมนวัตกรรม การจัดการทรัพยากรธรรมชาติอย่างยั่งยืนและมีส่วนร่วม การออกแบบระบบสวัสดิการที่เหมาะกับสังคมไทย และการปฏิรูปการดูแลสุขภาพ

สารบัญแบ่งตามผู้เขียนแปดบท ไล่เรียงตั้งแต่ความป่วยไข้ของประเทศไทย ภาพของเสือเศรษฐกิจที่ติดจั่น สวัสดิการและคุณภาพชีวิตแรงงานไทย ความเชื่อมโยงระหว่างโรงเรียนกับโรงงาน ความรางเลือนของอนาคตไทยด้านการศึกษาและนวัตกรรม ไปจนถึงการเติบโตสีเขียว การเติบโตแบบทั่วถึง และประชาธิปไตยบนเส้นขนานกับการขจัดคอร์รัปชัน

เนื้อหายังอภิปรายบริบทใหญ่ที่ไทยกำลังเผชิญ ทั้งการติดกับดักรายได้ปานกลาง และความเสี่ยงของปัญหา "แก่ก่อนรวย" เมื่อสังคมก้าวสู่สังคมผู้สูงอายุ จึงเน้นย้ำว่าความยั่งยืนต้องมาพร้อมการกระจายผลประโยชน์ทางเศรษฐกิจที่เท่าเทียมขึ้น เปิดโอกาสให้คนเล็กคนน้อยขยับฐานะและเลื่อนชั้นทางสังคมได้ รวมถึงการเติบโตที่เป็นมิตรต่อสิ่งแวดล้อมอย่างแท้จริง

อีกแกนสำคัญคือข้อเสนอด้านการจัดการเชิงสถาบัน ทั้งระบบธรรมาภิบาลเพื่อการเติบโตทางเศรษฐกิจ (Growth-enhancing Governance: GEG) ในภาครัฐและภาคเอกชน ซึ่งมีขอบเขตกว้างกว่าการป้องกันคอร์รัปชัน และการกระจายอำนาจผ่านระบอบประชาธิปไตยที่ไม่รวมศูนย์ อันเป็นพื้นฐานของธรรมาภิบาลที่ดีและใช้ได้จริง

ถ้าคุณสนใจว่าประเทศควรออกแบบเศรษฐกิจและสถาบันอย่างไรเพื่อรับมือปัญหาโครงสร้างเหล่านี้ เล่มนี้น่าจะชวนให้ค่อย ๆ ติดตามข้อเสนอแต่ละบทและลองคิดต่อว่าเรื่องใดใกล้ตัวเราที่สุด