หนังสือปกเดียวกันทวาร 6 ศาสตร์แห่งการรู้ทันตนเอง

ทวาร 6 ศาสตร์แห่งการรู้ทันตนเอง ชวนให้เรามองประตูรับรู้ทั้งหกของตัวเอง ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ ในฐานะจุดเริ่มต้นของการกระทบกันระหว่างสิ่งรอบตัวกับความรู้สึกภายใน ซึ่งนำไปสู่เวทนา ตัณหา และอุปาทาน ผู้เขียนคือทันตแพทย์สม สุจีรา ที่ค่อย ๆ เชื่อมโยงแนวคิดเหล่านี้เข้ากับชีวิตประจำวัน

หนังสือเล่มนี้ได้แรงบันดาลใจจากการศึกษางานเขียนของพุทธทาสภิกขุ ผู้เขียนนำแนวคิดนั้นมาเรียบเรียงใหม่ พร้อมอ้างอิงหลักวิทยาศาสตร์ประกอบ เนื้อหาจึงเชื่อมโยงหลักธรรมเรื่องกรรมกับการทำงานของประสาทสัมผัสและจิตวิทยา มีคำอธิบายเสริมและตัวอย่างงานวิจัยจากต่างประเทศ เหมาะกับผู้ที่ไม่ได้เรียนสายวิทยาศาสตร์หรือยังไม่คุ้นกับธรรมะมาก่อนด้วย

เนื้อหาแบ่งเป็นการเปิดทวารทีละทวาร ได้แก่ ตา หู จมูก ลิ้น กาย และใจ จากนั้นจึงปิดทวาร และปิดท้ายด้วยบทส่งท้าย ประเด็นสำคัญคือการฝึกสติเพื่อให้การรับรู้เป็นแค่การรับรู้ ไม่ปล่อยให้สิ่งที่กระทบผ่านเข้าไปถึงใจจนก่อให้เกิดความชอบ ไม่ชอบ หรืออยากได้ ซึ่งผู้เขียนมองว่าเป็นจุดเริ่มต้นของกรรม หนังสือยังพูดถึงการสำรวมทวาร การกำหนดรู้นิวรณ์ทั้งห้า และการเดินจงกรมควบคู่กับการนั่งสมาธิ เพราะการฝึกทั้งสองอย่างช่วยให้กำลังสติเข้มแข็งขึ้น

อีกส่วนที่น่าสนใจคือการเปรียบเทียบการทำงานของประสาทสัมผัสระหว่างเพศหญิงและเพศชาย ผู้เขียนนำมุมมองนี้มาอธิบายว่าทำไมการควบคุมจิตของแต่ละเพศจึงมีความท้าทายต่างกัน นอกจากนี้ยังมีการแบ่งระดับการหลุดพ้นตามแนวพุทธเป็นสามระดับ และพูดถึงการควบคุมเวทนาและตัณหาเพื่อกำหนดทิศทางของการเกิดในภพภูมิที่สูงขึ้น

ถ้าคุณสนใจว่าประตูรับรู้ทั้งหกของเราเชื่อมโยงกับความอยาก ความทุกข์ และการฝึกสติอย่างไร ลองเปิดหน้าแรกของเล่มนี้ดู แล้วตามไปทีละทวารอย่างใจเย็น