ภูฏาน อารยธรรมแห่งสุดท้าย

ภูฏาน อารยธรรมแห่งสุดท้าย ชวนเราออกเดินทางไปรู้จักประเทศเล็ก ๆ บนเทือกเขาหิมาลัยผ่านสายตาของ สฤณี อาชวานันทกุล ในรูปแบบบันทึกการเดินทางที่เล่าเรื่องภูมิประเทศ ผู้คน ศาสนา และวัฒนธรรมของภูฏานไว้อย่างใกล้ชิด หนังสือเล่มนี้รวบรวมบทความหกตอนที่เคยเผยแพร่บนบล็อกของผู้เขียน พร้อมเนื้อหาเพิ่มเติมและอีกสี่ตอนที่เขียนขึ้นใหม่ ทำให้ภาพของภูฏานค่อย ๆ ประกอบขึ้นจากหลายแง่มุม ทั้งวิถีชีวิตที่ผูกพันกับศาสนา การรักษาศีล การแต่งกายตามแบบโบราณ และหลักความพอเพียงที่ผู้คนยึดถือในชีวิตประจำวัน

อีกแกนสำคัญของเล่มคือแนวคิดความสุขมวลรวมประชาชาติ หรือ GNH ซึ่งรัฐบาลภูฏานใช้เป็นแนวทางในการพัฒนา โดยวางให้ความสุขของประชาชาติสำคัญกว่าผลผลิตประชาชาติ ผู้อ่านจะได้เห็นการอภิปรายเรื่องการพัฒนาทางวัตถุที่ต้องเดินคู่ไปกับการรักษาสิ่งแวดล้อมและจิตใจของผู้คน รวมถึงแนวนโยบายในการรักษาพื้นที่ป่าไม้ของประเทศ ซึ่งสะท้อนความพยายามทำให้ความเจริญกับความสมดุลอยู่ร่วมกันได้

เนื้อหาบางช่วงพาเราเข้าไปในชีวิตประจำวันของชาวภูฏานที่พุทธและไสยอยู่ร่วมกันอย่างกลมกลืน ทั้งความย้อนแย้งที่ไม่ขัดแย้งกัน เรื่องราวของพระสงฆ์และการศึกษาในวัด ตลอดจนคติและสัญลักษณ์ในศาสนาพุทธแบบตันตระ ทั้งรูปยับ-ยัม และเรื่องราวของดรุกปา คุนเลย์ เล่มยังแตะเรื่องเสรีภาพทางเพศ ประเพณีการล่ายามวิกาล และสิทธิของชายหญิงในสังคมภูฏาน ซึ่งเป็นด้านที่ช่วยให้เข้าใจสังคมนี้ลึกกว่าเดิม

ทั้งหมดนี้ไม่ได้เล่าแบบตำราเรียน แต่เล่าผ่านประสบการณ์เดินทางและ reflections ที่ทำให้ภูฏานเป็นมากกว่าสถานที่ท่องเที่ยว หากเป็นอารยธรรมที่กำลังตั้งคำถามกับโลกสมัยใหม่ ถ้าคุณอยากเข้าใจว่าประเทศเล็ก ๆ แห่งนี้สร้างสมดุลระหว่างความเจริญกับความสุขของคนได้อย่างไร ลองเปิดหนังสือเล่มนี้แล้วเดินตามเรื่องราวไปทีละบทดูนะ