หนังสือปกเดียวกันกบฏ ร.ศ. 130 กบฏเพื่อประชาธิปไตย : แนวคิดทหารใหม่

หนังสือเล่มนี้ชวนเรามองเหตุการณ์กบฏ ร.ศ. 130 ผ่านมุมที่ต่างออกไป คือแทนที่จะอธิบายว่าเหตุการณ์ครั้งนั้นเกิดขึ้นเพราะการกระทำของใครคนใดคนหนึ่ง ผู้เขียนหันมาเพ่งดูพฤติกรรมขององค์กรอย่างกองทัพบก โดยเฉพาะกองทัพบกไทยในห้วงที่แนวคิดประชาธิปไตยกำลังก่อตัวขึ้นในหมู่คณะนายทหารสมัยรัชกาลที่ 6

เนื้อหาพาเราไล่เรียงตั้งแต่การปฏิรูปการปกครองแผ่นดินในสมัยรัชกาลที่ 5 ซึ่งเปิดทางให้ความคิดเรื่องการเปลี่ยนแปลงการปกครองต้องเดินหน้าต่อไป ไปสู่การก่อตัวขององค์กรทหารอาชีพที่ต้องอยู่ร่วมกับสภาพความล้าหลังของสังคมไทย ปัจจัยเหล่านี้ค่อย ๆ สะสมจนนำไปสู่ความไม่พอใจของกลุ่มทหารใหม่ ก่อนจะมาถึงแผนการและการดำเนินงานของคณะ ร.ศ. 130 ตลอดจนผลกระทบที่ตามมาจากเหตุการณ์ครั้งนั้น

นอกจากเนื้อหาหลักที่แบ่งเป็นห้าบทพร้อมบทสรุปแล้ว เล่มยังมีบรรณานุกรมและภาคผนวกที่รวบรวมเอกสารประกอบไว้ให้ศึกษาต่อ ทั้งแจ้งความกรมเสนาธิการทหารบก พระราชหัตถเลขาถึงนายจ่าย กฎข้อบังคับสำหรับสโมสร และบันทึกว่าด้วยความเสื่อมทรามและความเจริญของประเทศ

สำหรับใครที่สนใจประวัติศาสตร์การเมืองไทย โดยเฉพาะช่วงหัวเลี้ยวหัวต่อของการก่อตัวแนวคิดประชาธิปไตยในหมู่คณะนายทหาร เล่มนี้ชวนให้ค่อย ๆ ติดตามว่าความคิดของคนกลุ่มหนึ่งถูกหล่อหลอมและปะทะกับโครงสร้างขององค์กรทหารอย่างไร ลองเปิดอ่านแล้วดูซิว่ามุมมองแบบองค์กรนี้จะทำให้คุณมองเหตุการณ์ ร.ศ. 130 ต่างไปจากเดิมแค่ไหน