รัฐศาสตร์แนววิพากษ์

หนังสือเล่มนี้รวมบทความวิชาการของ ดร.ไชยรัตน์ เจริญสินโอฬาร ที่มองรัฐศาสตร์ผ่านแนวคิดแบบวิพากษ์ โดยยืมแนวคิดของมิเชล ฟูโกต์มาเป็นจุดตั้งต้น ผู้เขียนมองว่าความรู้ไม่ได้เป็นความจริงที่เป็นกลางอย่างที่หลายคนเข้าใจ แต่เป็นส่วนหนึ่งของวาทกรรมที่แฝงอคติและผลประโยชน์ของผู้สร้างเอาไว้ ขณะเดียวกันก็เชื่อมโยงความรู้เข้ากับอำนาจเข้าด้วยกัน จนเห็นได้ว่าทั้งสองสิ่งแยกออกจากกันไม่ได้ และหากไม่มีทัศนะเชิงวิพากษ์ต่อความรู้ ทฤษฎี และวิธีการหาความรู้ ก็คงยากที่จะมองเห็นโฉมหน้าของอำนาจที่ซับซ้อนและแยบยลได้

แม้บทความแต่ละชิ้นจะมีเนื้อหาหลากหลาย แต่ทั้งเล่มก็ถูกจัดเป็นสามส่วนที่เชื่อมโยงกันอย่างมีแกน ส่วนแรกว่าด้วยทฤษฎีและวิธีการหาความรู้ ตั้งแต่การตั้งคำถามว่าวิชารัฐศาสตร์ยังมีประโยชน์เพียงใด การเปรียบเทียบวิธีคิดของสำนักประจักษ์นิยม แนววิเคราะห์ภาษา และปรากฏการณ์วิทยา ไปจนถึงเรื่องวาทกรรมกับการพัฒนา และบทวิจารณ์งานของ Harold Garfinkel ส่วนที่สองเข้าสู่เรื่องการเมืองโดยตรง ครอบคลุมการเมืองแบบใหม่และขบวนการเคลื่อนไหวทางสังคม ความสัมพันธ์ระหว่างการเมืองกับการศึกษาการพัฒนา แนวคิดเศรษฐศาสตร์การเมือง และการทำความเข้าใจรัฐและสังคมไทยผ่านงานของศาสตราจารย์ ดร.ชัยอนันต์ สมุทวณิช

ส่วนสุดท้ายพาผู้อ่านไปยังโลกของการบริหารรัฐกิจ ซึ่งมีทั้งการพูดถึงคำประกาศแห่งเมืองแบล็กส์เบอร์กที่เกี่ยวกับการศึกษารัฐประศาสนศาสตร์อเมริกัน การบริหารรัฐกิจเชิงเปรียบเทียบที่ย้อนดูบทเรียนจากอดีตและมองทิศทางในอนาคต การนำทฤษฎีองค์การมาอธิบายพฤติกรรมของผู้เปิดโปงข้อมูล และการบริหารจัดการในโลกหลังสงครามเย็น ใครที่สนใจว่าความรู้และอำนาจเกี่ยวพันกันอย่างไรในการเมือง องค์กร และนโยบายรอบตัว ลองเปิดอ่านไปพร้อมกับการตั้งคำถามตามที่ผู้เขียนชวนคิดดูนะ