กังหันต้องลม

กังหันต้องลม คือบันทึกชีวิตที่คุณหญิงทรงสุดา ยอดมณี นักเขียนผู้ใช้นามปากกา “สุวิชา” ถ่ายทอดด้วยตัวเอง เรื่องราวเริ่มต้นจากการเป็นเด็กหญิงลูกสาวนายทหารธรรมดาคนหนึ่ง ก่อนที่ชีวิตจะเปลี่ยนไปเมื่อบิดาของเธอ ก้าวขึ้นสู่ตำแหน่งนายกรัฐมนตรี และทำให้เธอต้องกลายเป็น “ลูกสาวนายกรัฐมนตรี” โดยไม่ทันตั้งตัว

صفحاتแรกของหนังสือพาเราย้อนไปสัมผัสวัยเด็กและวัยรุ่น บรรยากาศความอบอุ่นของครอบครัวทหารใหญ่ ความผูกพันระหว่างพ่อ แม่ และลูกๆ ที่ยังคงอยู่เคียงข้างกันไม่ว่ากระแสการเมืองจะพัดพาไปทางใด พร้อมภาพถ่ายที่ช่วยให้เห็นบรรยากาศของความหลังเหล่านั้นชัดขึ้น จากนั้นเรื่องราวก็ดำเนินตามวัยของผู้เขียน ทั้งชีวิตในเมืองไทย การศึกษาเล่าเรียน และการออกไปผจญชีวิตนักเรียนนอกร่วมกับสามีผู้เป็นที่รัก

เมื่อชีวิตส่วนตัวต้องมาบรรจบกับเหตุการณ์บ้านเมือง หนังสือเล่มนี้จึงไม่ได้เป็นเพียงบันทึกความทรงจำส่วนตัว แต่ยังสะท้อนมุมมองของคนในครอบครัวต่อเหตุการณ์ทางการเมืองไทย โดยเฉพาะช่วงเดือนตุลาคม พ.ศ. 2514 และ 2516 ซึ่งเป็นห้วงเวลาที่ผู้เขียนได้เข้าใจความหมายของคำว่า “มิตรแท้” เรียนรู้ที่จะรับมือกับ “หน้ากาก” ของผู้คน และได้แสดงทัศนะในฐานะลูกสาวที่เชื่อมั่นในการเป็นผู้นำครอบครัวของพ่อ ขณะเดียวกันก็มองว่าพ่อเป็นเพียงหมากบนกระดานการเมืองที่ถูกจับย้ายตำแหน่งและรุกจนมุมด้วยมือที่สาม

หนังสือยังเล่าถึงการปรับตัวและปรับใจของเด็กสาวคนหนึ่งที่ต้องรับมือกับถ้อยคำและสายตาของผู้คนมากมายเมื่อชีวิตพลิกผันขึ้นมาแบบไม่ตั้งตัว และเรื่องราวของครอบครัวที่ต้องยืนหยัดอยู่ท่ามกลางกระแสลมแห่งอำนาจ เสน่ห์ของเล่มนี้อยู่ที่การเล่าประวัติศาสตร์การเมืองผ่านสายตาของคนในครอบครัว ทำให้เห็นมิติความเป็นมนุษย์ ความรู้สึก และความยากลำบากของคนที่ตกอยู่ในสถานการณ์ที่เลี่ยงไม่ได้

ใครที่สนใจประวัติศาสตร์การเมืองไทยในแง่มุมที่ไม่เคยถูกเล่าจากปากคำของคนในครอบครัว หรืออยากลองมองเหตุการณ์เดิมๆ ผ่านสายตาของลูกสาวคนหนึ่ง กังหันต้องลม น่าจะเป็นอีกบทสนทนาที่ชวนให้หยิบขึ้นมาอ่านและคิดตามไปพร้อมกัน