พระราชพงศาวดาร รัชกาลที่ 5

ย้อนกลับไปดูช่วงที่สยามกำลังเปลี่ยนจากยุคเก่าสู่ยุคใหม่ผ่านหนังสือ พระราชพงศาวดาร รัชกาลที่ 5 ของ สมเด็จฯ กรมพระยาดำรงราชานุภาพ เนื้อหาเริ่มตั้งแต่พระราชประวัติก่อนขึ้นเสวยราชย์ ไปจนถึงการขึ้นครองราชย์ ก่อนจะบันทึกเหตุการณ์สำคัญต่าง ๆ เช่น พิธีบรมราชาภิเษก การแก้ไขระเบียบในราชสำนัก และงานด้านการต่างประเทศ

หนังสือเล่มนี้ทรงเรียบเรียงเป็นพระราชพงศาวดารตอนต้น ๆ ของรัชกาลรวม ๑๒ ตอน เพราะรัชกาลที่ ๕ ยาวนานถึง ๔๒ ปี และมีเหตุการณ์เกิดขึ้นมากจนไม่อาจบันทึกได้ทั้งหมดในครั้งเดียว ส่วนเหตุการณ์ในช่วงหลังนั้น ผู้สนใจสามารถค้นคว้าเพิ่มเติมจากเอกสารอื่นที่เผยแพร่แล้ว เช่น ราชกิจจานุเบกษา ซึ่งเป็นการเลือกบันทึกเฉพาะเหตุการณ์สำคัญที่ไม่ค่อยปรากฏในเอกสารทั่วไปมากนัก

เบื้องหลังการนิพนธ์มีที่มาจากพระราชปรารภของรัชกาลที่ ๕ ที่ทรงถามว่าใครจะเป็นผู้แต่งพระราชพงศาวดารของพระองค์ สมเด็จกรมพระยาดำรงราชานุภาพจึงกราบทูลรับจะทรงแต่งถวาย หนังสือเล่มนี้ทรงนิพนธ์ขณะประทับอยู่ที่ปีนังเป็นส่วนใหญ่ และต่อมาได้รับการพิมพ์ขึ้นในงานฉลองพระชันษาครบ ๕ รอบของพระเจ้าบรมวงศ์เธอพระองค์เจ้าอดิสัยสุริยาภา เมื่อ พ.ศ. ๒๔๙๓

หากคุณสนใจว่าช่วงต้นของรัชกาลที่ ๕ ถูกบันทึกไว้อย่างไร ลองเปิดอ่านและติดตามเรื่องราวตั้งแต่ก่อนขึ้นครองราชย์ไปจนถึงงานด้านการต่างประเทศ จะได้เห็นภาพของสยามในยุคที่กำลังเปลี่ยนผ่านไปพร้อมกับตัวหนังสือของสมเด็จกรมพระยาเองค่ะ